WYSTAWA Z HISTORIÄ„ W TLE


W Centrum Promocji Lasów Państwowych w Goraju miał miejsce wernisaż wystawy "Daisy von Pless. Blask Książa i cienie historii". Wydarzenie dotyczące rodziny Hochbergów, właścicieli dóbr na Dolnym Śląsku, a także Zamku Goraj, okazało się niezwykle interesujące dla mieszkańców Czarnkowa i okolic.

Daisy von Pless, właściwie Maria Teresa Oliwia Hochberg von Pless, była angielską arystokratką, księżną pszczyńską, znaną z działalności filantropijnej oraz wpływu na życie społeczne Dolnego Śląska. Urodziła się 28 czerwca 1873 roku na zamku Ruthin w Walii w rodzinie arystokratycznej Cornwallis-West. Jej rodzina miała bogate korzenie, sięgające angielskiego króla Henryka III Plantageneta. W dzieciństwie Daisy spędzała czas w zamku Ruthin, a później w Londynie, gdzie rodzina zmagała się z problemami finansowymi. W 1891 roku na balu w Londynie Daisy poznała swojego przyszłego męża, księcia Hansa Heinricha XV Hochberga. Para pobrała się 8 grudnia tego samego roku. Po ślubie osiedliła się w zamku Książ, gdzie stała się popularną postacią wśród mieszkańców Wałbrzycha i okolic. Daisy była znana z piękna i charyzmy, a jej działalność filantropijna zyskała uznanie w regionie. Była nie tylko arystokratką, ale także osobą zaangażowaną w życie społeczne. Cieszyła się sympatią mieszkańców, a jej działalność obejmowała pomoc charytatywną oraz promowanie kultury i sztuki. W czasie I wojny światowej angażowała się w działania na rzecz ofiar wojny, co przyniosło jej szacunek i uznanie. Zmarła 29 czerwca 1943 roku w Wałbrzychu. Mimo że nie mogła mieć uroczystego pogrzebu z powodu zakazu niemieckiego, była żegnana przez tłumy mieszkańców, którym wcześniej pomogła. Daisy von Pless pozostaje jedną z najbardziej znanych postaci związanych z zamkiem Książ, a jej życie i działalność wciąż fascynują badaczy i miłośników historii.

Otwarcie wystawy poprzedził monograficzny wykład wykładowcy i eksperta Mateusza Mykytyszyna, który zgodził się odpowiedzieć na kilka pytań.

Na początek proszę się przedstawić.

- Jestem specjalistą ds. komunikacji i kontaktów międzynarodowych na Zamku Książ, a także prezesem Fundacji Księżnej Daisy von Pless. Zajmuję się upowszechnianiem wiedzy o księżnej, rodzie Hochbergów, Książu, a także Wałbrzychu. Taka jest misja naszej fundacji. Dzisiaj staramy się wspólne dokonania pokazać w Goraju.

Działa pan na Śląsku, ale Wielkopolska nie jest panu obca...

- Nie jest obca. Jest dla mnie wzruszające, że mogę dziś tutaj być. Moi przodkowie ze strony mamy pochodzą z Wielkopolski z okolic Turku. Na Dolnym Śląsku osiedlili się dopiero po II wojnie światowej. Mam ciocię, która mieszka obecnie trochę w Poznaniu i trochę w pobliskim Lubaszu. Moja mama przyjeżdża tu często na wakacje, a ja bywałem tu jako dziecko. Pamiętam doskonale kąpiele w miejscowym jeziorze i zabawy ówczesnego nastolatka. Po latach los księżnej Daisy i moje wspomnienia spotkały się właśnie dziś w Goraju.

Proszę zatem opowiedzieć o dzisiejszej wystawie.

- Wystawa księżnej von Pless podróżuje, dotychczas głównie po Śląsku, teraz po raz pierwszy wyjechała poza granice województw. Jest to oferta, która ma charakter promocyjny Zamku Książ. Przybliża ona niezwykłą postać księżny Daisy, opowiada o jej rodzinie, o tym jak przyjechała na Dolny Śląsk, o jej działalności i dokonaniach. To nie jest przypadek, że ciągle o niej pamiętamy. Dla mnie osobiście księżna jest inspiracją i postacią historyczną, która sprawia, że możemy mówić o naszej historii z dumą i radością. Księżna jest pięknym symbolem minionych czasów. Jej los związany jest z rodem Hochbergów, a Goraj z jej wielkopolskim odłamem.

Jedną z atrakcji był koncert Zespołu Trębaczy Myśliwskich ZSL w Goraju. - Wykonaliśmy dla przybyłych gości kilka sygnałów myśliwskich, w tym powitanie oraz kilka pieśni myśliwskich. Miałem też okazję uzupełnić informacje wykładowcy. Książę Henryk XI, właściciel dóbr w Pszczynie i Książu, a także w Goraju, był znakomitym myśliwym i znawcą rogów myśliwskich. Historia mówi, że miał pewien udział w konstruowaniu tego instrumentu. W 1880 roku na jego cześć ten rodzaj rogów nazwano pszczyńskimi. Do dziś fabryka niemiecka, która produkuje te instrumenty upamiętnia księcia umieszczając na nich emblemat "Princ Pless". Na tych właśnie niemieckiej produkcji rogach gra zespół naszych gorajskich trębaczy - mówił kierownik zespołu Paweł Strawa.

Pełen uznania dla wystawy był nadleśniczy Nadleśnictwa Krucz Jan Filoda - Obiekt, w którym pokazano wystawę jest historycznie związany z rodem Hochbergów. Pomysł, aby przedstawić jeden z wątków tej rodziny okazał się bardzo potrzebny, tym bardziej, że rodzina Hochbergów jest do dziś na tych terenach wspominana bardzo pozytywnie. Byli to ludzie wykształceni, dbający o swoich pracowników, a także okolicznych mieszkańców. Pokazano także, że lasy to nie tylko użytkowanie, hodowla i ochrona lasu, ale także historia, tradycja i kultura.

- Znalazłam w Internecie ogłoszenie Fundacji Księżnej von Pless o możliwości promocji dziejów rodziny Hochbergów, a ponieważ Zamek Goraj to część tej historii, postanowiłam pokazać wystawę w naszym Centrum. Moją sugestię przyjęto pozytywnie i dziś mieliśmy okazję nie tylko oglądać wystawę, ale także wysłuchać wykładu specjalisty. Zainteresowanie było olbrzymie. Mieliśmy znakomitych gości, lokalnych historyków i pasjonatów wiedzy o Hochbergach, leśników i samorządowców, a także, co szczególnie ważne, okolicznych mieszkańców. Lasy wokół Goraja to część życia znamienitego rodu Hochbergów, który pozostawił po sobie wiele dobrego. My, jako leśnicy, pielęgnujemy ich dzieło. Opowiadając o obecnej przyrodzie nie da się pominąć roli tej rodziny. Zamykając wernisaż jestem bardzo szczęśliwa, że tyle osób odpowiedziało na nasze zaproszenie. Historia miejsca, w którym pracujemy powinna być znana i bliska nie tylko specjalistom, ale także lokalnej społeczności - podsumowała wernisaż specjalista CPLP Joanna Grupińska.
Piotr Keil



Fot. Piotr Keil

Redakcja Czarnkow.INFO: 64-700 Czarnków, os. Parkowe 21/37, tel/fax 600 545 261, czarnkow.info@onet.pl
© Marcin MaÅ‚ecki Jacek Dutkiewicz 2004-2026. Wszelkie prawa zastrzeżone.